Περίληψη
Ἐπιστολὴ τοῦ Γρηγόριου Δικαίου (Παπαφλέσσα) καὶ τοῦ Θεόδωρου Κολοκοτρώνη πρὸς τοὺς ἐπικεφαλῆς τοῦ στρατοπέδου τῆς Βέρβαινας, μὲ ὁδηγίες γιὰ τὴν ἐνδυμασία τῶν στρατιωτῶν καὶ τὴ χρήση σημαιῶν («μπαϊρακιῶν») ποὺ θὰ ἐπέφεραν σύγχυση στὶς ἐχθρικὲς δυνάμεις. Ἐπιμένουν στὸν αὐστηρὸ ἀποκλεισμὸ τῆς Τριπολιτσᾶς καὶ διατάζουν τὴν παραδειγματικὴ θανάτωση ὅποιων ἐπιχειρήσουν νὰ τροφοδοτήσουν τοὺς πολιορκημένους Ὀθωμανούς.
Προηγούμενες Εκδόσεις: Υπομνήματα, σ, 20 ▪ ΙΑΘ, τ. 1, σ. 48.
Γενναιώτατοι ἀδελφοί:–
Ἐλάβομεν τὰ γράμματά σας καὶ ἴδομεν ὅσα γράφετε καὶ τοὺς νόμους ὁποῦ ἐθεσπίσατε καὶ τοὺς ἐπαινέσαμεν καὶ θέλομεν ἀκολουθήσει τὰ ὅμοια. Τὸ νὰ μὴν ἔχωμεν παϊράκια καλὸν εἶναι, πλὴν τὸ νὰ σηκωθοῦν διόλου δὲν εἶναι καλόν, ἀλλὰ εἰς τὸν τόπον παϊρακιῶν μας νὰ βάλλετε μία φιά<μ>πουλαν χωρίς σταυρόν, πανὶ σκέτον, πλᾶτος μία ἥμισυ πηθαμὴ καὶ μᾶκρος ὅσον ἀνήκει, χωρίς νὰ ἀσηκώσετε τοὺς σηδεραίνιους σταυρούς, καὶ τὰ <μ>παϊράκια ἂς φυλαχθοῦν δι’ ἄλλην περίστασιν. Ὅταν οἱ στρατιῶται σας κινήσουν διὰ πόλεμον, νὰ εὐγάζουν τὰ κεφαλογούρια τους καὶ νὰ μένουν μὲ μόνα τὰ φέσια· τὸ ἴδιον ὄρδινον ἐδώσαμεν καὶ εἰς τοὺς ἐδικοὺς μας, καὶ εἰς τοὺς ἐν Βαλτέτζι ἀδελφούς, καὶ πάλιν ἐπειδὴ οἱ τύραννοι σκοπεύουν διὰ ἐδώ, βιάσατε καὶ ἀπὸ αὐτοῦ τοὺς ἐν Βαλτέτζι ἅμα ὁποῦ ἐξέλθουν διὰ ἐδὼ νὰ μᾶς ἀκολουθήσουν, καὶ ἡ φιλογενία σας πιάνετε ἐκεῖνο τὸ μέρος. Πασχίσατε νὰ πιασθῇ τὸ Παρθένι καλῶς, ἐπειδὴ πέντε ἓξ Ἀργεῖοι ἐμάθομεν πῶς ἤφεραν ζαερὲ εἰς Τριπολιτζάν, τὸ ὁποῖον δὲν μᾶς πειράζει, ἀλλὰ ὅτι γίνεται κακιστάτη ἀρχή, καὶ πρέπει αὐτός ὁ δρόμος νὰ κοπῇ χωρίς ἄλλο. Ἡμεῖς χθὲς ἐγράψαμεν εἰς Τουρνίκι εἰς τὸν Δαγρὲ διὰ νὰ συνάξῃ τὰ πέριξ ἐκεῖ ἅρματα καὶ νὰ ἐνδυναμώση τὸν ἐκεῖ τόπον καλῶς. Ἀδελφοί, ἐάν πιασθοῦν τίποτα Ἀργεῖοι ἢ μὲ ζαερὲ ἢ μὲ γράμματα νὰ πηγαίνουν διὰ Τριπολιτζάν, δώσατε ὄρδινον νὰ σκοτωθοῦν, ἂν πταίουν, διὰ φόβον καὶ παράδειγμα τῶν ἄλλων, δύω ἢ τρεῖς· ὁμοίως εἰς κάθε ἄλλο μέρος. Λάβετε τὰ περικλειόμενα καὶ στείλετέ τα ὡς αἱ ἐπιγραφαὶ των. Ἀδελφοί, διὰ ἀγάπην τοῦ Θεοῦ, τὸ Παρθένι νὰ ἐνδυναμώσητε καλῶς. Καὶ στείλατε ἐκεῖ τὸν καπετᾶν Νικήταν μὲ ἀρκετοὺς στρατιῶτας, καὶ ἡ Βέρβενα ὑποψίαν δὲν ἔχει, καθότι εἶναι κοντινώτερα μέρη, ἢ ὅποιον ἄλλον κρίνετε εὔλογον· ἐπειδὴ διὰ τὰ αὐτοῦ ἐὰν ἐκστρατεύσουν, ἡμεῖς πέφτομεν κατόπι· καὶ ὑγιαίνοιτε εὐοδούμενοι.
Τῇ 8 Μαΐου, τῷ αῳ ἔτει τῆς ἐλευθερίας Χρυσοβίτζι
ὁ Ἀρχιμανδρίτης Γρηγόριος Δικαῖος
Θεόδορος Κολοκοτρόνης
[ἐπὶ τοῦ νώτου, ἀπὸ ἄλλο χέρι:] Ἀρχιμανδρίτης καὶ Κολοκοτρώνης 8 Μαΐου 1821 Χρυσοβίτζη
[σὲ ἄλλο σημεῖο:] Ἀρχιμανδρίτη καὶ Κολοκοτρώνη
[ἐπιγραφὴ διεύθυνσης:] Τοῖς σεβασμιωτάτοις ἁγίοις ἀρχιερεῦσι καὶ τοῖς γενναιωτάτοις ἀδελφοῖς Εἰς Βέρβεναν
Ἐλάβομεν τὰ γράμματά σας καὶ ἴδομεν ὅσα γράφετε καὶ τοὺς νόμους ὁποῦ ἐθεσπίσατε καὶ τοὺς ἐπαινέσαμεν καὶ θέλομεν ἀκολουθήσει τὰ ὅμοια. Τὸ νὰ μὴν ἔχωμεν παϊράκια καλὸν εἶναι, πλὴν τὸ νὰ σηκωθοῦν διόλου δὲν εἶναι καλόν, ἀλλὰ εἰς τὸν τόπον παϊρακιῶν μας νὰ βάλλετε μία φιά<μ>πουλαν χωρίς σταυρόν, πανὶ σκέτον, πλᾶτος μία ἥμισυ πηθαμὴ καὶ μᾶκρος ὅσον ἀνήκει, χωρίς νὰ ἀσηκώσετε τοὺς σηδεραίνιους σταυρούς, καὶ τὰ <μ>παϊράκια ἂς φυλαχθοῦν δι’ ἄλλην περίστασιν. Ὅταν οἱ στρατιῶται σας κινήσουν διὰ πόλεμον, νὰ εὐγάζουν τὰ κεφαλογούρια τους καὶ νὰ μένουν μὲ μόνα τὰ φέσια· τὸ ἴδιον ὄρδινον ἐδώσαμεν καὶ εἰς τοὺς ἐδικοὺς μας, καὶ εἰς τοὺς ἐν Βαλτέτζι ἀδελφούς, καὶ πάλιν ἐπειδὴ οἱ τύραννοι σκοπεύουν διὰ ἐδώ, βιάσατε καὶ ἀπὸ αὐτοῦ τοὺς ἐν Βαλτέτζι ἅμα ὁποῦ ἐξέλθουν διὰ ἐδὼ νὰ μᾶς ἀκολουθήσουν, καὶ ἡ φιλογενία σας πιάνετε ἐκεῖνο τὸ μέρος. Πασχίσατε νὰ πιασθῇ τὸ Παρθένι καλῶς, ἐπειδὴ πέντε ἓξ Ἀργεῖοι ἐμάθομεν πῶς ἤφεραν ζαερὲ εἰς Τριπολιτζάν, τὸ ὁποῖον δὲν μᾶς πειράζει, ἀλλὰ ὅτι γίνεται κακιστάτη ἀρχή, καὶ πρέπει αὐτός ὁ δρόμος νὰ κοπῇ χωρίς ἄλλο. Ἡμεῖς χθὲς ἐγράψαμεν εἰς Τουρνίκι εἰς τὸν Δαγρὲ διὰ νὰ συνάξῃ τὰ πέριξ ἐκεῖ ἅρματα καὶ νὰ ἐνδυναμώση τὸν ἐκεῖ τόπον καλῶς. Ἀδελφοί, ἐάν πιασθοῦν τίποτα Ἀργεῖοι ἢ μὲ ζαερὲ ἢ μὲ γράμματα νὰ πηγαίνουν διὰ Τριπολιτζάν, δώσατε ὄρδινον νὰ σκοτωθοῦν, ἂν πταίουν, διὰ φόβον καὶ παράδειγμα τῶν ἄλλων, δύω ἢ τρεῖς· ὁμοίως εἰς κάθε ἄλλο μέρος. Λάβετε τὰ περικλειόμενα καὶ στείλετέ τα ὡς αἱ ἐπιγραφαὶ των. Ἀδελφοί, διὰ ἀγάπην τοῦ Θεοῦ, τὸ Παρθένι νὰ ἐνδυναμώσητε καλῶς. Καὶ στείλατε ἐκεῖ τὸν καπετᾶν Νικήταν μὲ ἀρκετοὺς στρατιῶτας, καὶ ἡ Βέρβενα ὑποψίαν δὲν ἔχει, καθότι εἶναι κοντινώτερα μέρη, ἢ ὅποιον ἄλλον κρίνετε εὔλογον· ἐπειδὴ διὰ τὰ αὐτοῦ ἐὰν ἐκστρατεύσουν, ἡμεῖς πέφτομεν κατόπι· καὶ ὑγιαίνοιτε εὐοδούμενοι.
Τῇ 8 Μαΐου, τῷ αῳ ἔτει τῆς ἐλευθερίας Χρυσοβίτζι
ὁ Ἀρχιμανδρίτης Γρηγόριος Δικαῖος
Θεόδορος Κολοκοτρόνης
[ἐπὶ τοῦ νώτου, ἀπὸ ἄλλο χέρι:] Ἀρχιμανδρίτης καὶ Κολοκοτρώνης 8 Μαΐου 1821 Χρυσοβίτζη
[σὲ ἄλλο σημεῖο:] Ἀρχιμανδρίτη καὶ Κολοκοτρώνη
[ἐπιγραφὴ διεύθυνσης:] Τοῖς σεβασμιωτάτοις ἁγίοις ἀρχιερεῦσι καὶ τοῖς γενναιωτάτοις ἀδελφοῖς Εἰς Βέρβεναν
